AOD PEPEÊR

Zaoterdigmörge. Effe wat langer geslaope. De zòn priktj door de gerdiêne. “Vandaag istj aod pepeêr”, zeet mien vrouw tege mich. Raar zinsconstructie asse d’r good nao kiêkst.  Ze wiltj eigelik zègge: “Vandaag weurtj ‘t aod pepeêr opgehaaldj”, mer det is sjienbaar té òmslachtig.

Ich draag drie vol en zwaor doeëze nao de randj vanne stoep want wae hebbe weer hieël get bie-ein gespaardj deze maondj.  Edere daâg ein gezèt, zès per waek, det zeen d’r al òngevieër 25 per maondj. Dan alle gratis waekblajer, reclamefolders, tillevisiegidse, enveloppe, leeg  keukerolle, platgedoedje doeëze en duuëskes, vereinigingsnoets en kalenderblaedjes. En ouch nog ein paar tiêdsjrifte woeë wae op geabonneerdj zeen.

Inne gauwigheid kiek ich altiêd effe nao de stoep bie de buurmân. Dae  heet altiêd mer ein klein duuëske boete staôn. Éin duuëske in eine alikke maondj! Des neet te gluive. Toch ins eine kieër vraoge wie d’r det veerdig kriegtj.

Alles wat ich ein bitje achteloos ane straot zèt geuftj de heftigheid van oos consumptiemaatsjappie aan. Dao zeen zat enveloppe biê die neet ins ope gemaaktj zeen! Wat  door iêverige minse mèt de nuuëdige energie inein is gezatte is 24 oôr later totaal niks mieër waerd. De gezèt van gister weurtj noeëts mieër gelaeze. Hoeëg-oet weurtj ze nog gebroêktj òm get in te pakke,  ‘t veûr mèt aan te make of as òngerlègger bie ‘t keuperpoetse.

Wievöl energie ister allemaol ingestoke veurdet al die pepere inne brevebös ligge? Energie in de vorm van tiêd, înk, interviews, rapportages, hersenwerk, typewerk, redactie, transport, bezörging. Wievöl buim sneuvele edere daâg òm te waere vermale tot pepeêrgroondjstof? Wievöl water ister vandoon òm al det pepeêr gemaaktj te kriêge? Wievöl tòn pepeêr sjuuftj d’r dageliks door de drökpörse? Dao dinktj de gemiddeldje mins neet euver nao. Sterker, hae duiter allein mer ziên veurdeil mèt. Want ‘s mörges de gezèt bie ein tas koffie is veur os ‘t bèste begin vanne daâg. En in ‘t weekend ein extra dikke (of sòms waal twieë) want dan hebbe wae de tiêd òm ins wat langer te laeze en get deper te grave. Mòtte wae os sjöldjig gaon veule euver zoeëvöl pepeêrcon-sumptie? Kan det neet get minder? Sjienbaar neet. Mer gelökkig kan ich miên gemood nog get luchte mèt de gedachte det van al det aod pepeêr ouch weer noe pepeêr of kertòn gemaaktj weurtj. As noê ouch nog emes ein oetvinjing duit òm van alle aoje înk weer noewe te make zeen wae weer ein stök wiejer!

LeiS