Sop(pe)

Soppe. Sjoeën woord!                                                                                                                  Asse ‘t huuërst of leust dan zuse al bekans veur dich watter gebeurtj. Ich zeen oma heur mupke in ein tas koffie soppe. Ich zeen de poetsvrouw de dweil in eine ummer water soppe. Ich zeen in ‘t zwumbad det de jòng deindanger op ein ònverwachs moment mèt de kop ònger water doewe. In ‘t algemein beteikentj soppe dus gewoeën:  Get òngerdoompele in ein vloeistof. In ‘t Hollensj of in ‘t plat beteikentj ‘t precies ‘tzelfdje.

Hieël anges is det mèt ‘t weurdje sop. Det betekentj veur eine ABN-kaller: water mèt get zeip-echtigs d’r in. Òm te dweile beveurbieëldj.  Wae Limbo’s verstaon dao “soep” ònger. Tomate-sop, eunje-sop of champignonsop. Mien moder maakdje vreuger regelmaotig “pòngelsop”.

Det waas dan “soep” gemaakt van allerlei restjes. Eine halve hinnepoeët, wat euvergebleven poôr, ein moeër,  get selderie dae ze oete eige hoôf trocht en eine hampel fermisjel. Ein bitje werk, mer neet deur en toch smakelik en gezoôndj. Asse noê inne super langs de sop-aafdeiling luipst zeen de variante neet te tèlle. Verpaktj in blikke, in glaasder en in plestieke zek. Hieëlemaol veerdig. Zoeë in ein kèlle kiepe en werm stoke. Wiejer is d’r nog de “basissop”, woeëse zélf nog get greunigheid aan kinst toevoege. En dan hebse nog de pekskes-sop. Sop in poejervorm. Heit water d’r op en veerdig! Dao is zelfs cup-a-soup; aafgemaete veur éin tas!!

Sop is altiêd ein veurgerecht gewaest. Ieërst sop, dan de aerpel en daonao de pudding. Vaste prik. In oze gehaosdje tiêd wille wae gaer eine snelle hap en koupe dus massaal “maaltijdsoep”. Dikke blubber woeë de lepel rechtop in blieftj staeke, die dich drek ein vôl geveul geuftj en die aaneinhingtj van  aroma’s, anti-oxidante en kleurstoffe. Nae, dan gaef mich mer de sop van oma. Nemes maaktj die mieër, mer de kinner geuftj toe det det pas “söpke” waas! Nul kleurstoffe, niks te oxidante en de aroma’s zote van nateure inne mooshoof-ingrediënte. Wat smuldje wae vanne altiêd vanne sop van oma!    Op fieëst-daag dieë ze d’r ouch nog zelf gedreidje gehaktjbölkes in.  Die sop kreeg daodoor eine nóg hoeëgere status en die neumdje wae “sònnese-sop”.

Wat ich inne sop van alwiel erg mis zeen de ‘ouge’. Cirkelkes van vèt die aangaeve detter echt vleis in verwirktj is. Degelik spul. ‘t Gemis aan degelikheid meine de fabrikante van alwiel te kònne kompenzere door naeve ‘t sop-sjaâp ‘croutons’ of ‘knapperbölkes’ aan te beje. Ouch völ mèt kunstmatige smaakversterkers en E-nummers. Veur mich blieftj ‘oma-sop’ boven aan de liêst staôn. Het allerleefst mèt ein besjuût diese d’r lekker in kinst soppe!

LeiS