…DAE KÂNTJ OP…

Wat erg veur de hândj liktj en de simpelheid zelf  liêktj heet dèk eine lange en ingewikkeldje achtergroôndj. Asse inne auto van richting verangerst zètse de richtingaanwiêzer aan. Dae zitj ònger hândjbereîk aan ’t steûr en de kònst hum mèt diene pink bedene. Mèkkelik zat! Mer det is neet altiêd zoeë gewaestj! De allerieërste auto’s haje gein richtingaanwiêzers!
De chauffeur (dae dèk inne ope locht zaât) gaaf richting aan door ziene êrm oet te staeke. Zoeëwie fietsers noê ouch doôn (asse teminste fatsoên hebbe). Trouwes…dao zeen noê nóg steeds auto’s (old-timers) woeëbiê richting aangaeve mèt de henj gebeurtj!!
Knappe köp bedachte vervolges eine richtingaanwiêzer inne vorm van ein klein oetklapbaar ‘ermke’, det woort bedeendj door…. aan ein touke te trèkke!! Echt waor! Later kwaam de elektriek en toen kreeg det ermke ouch eine naam, euvergenome oet ’t Frâns: clignoteur!
Alwiel zitte knipperleechte ane veur- en achterkântj van oze auto mer ouch oppe spegels en sòms inne achterroêt. Dus… wat is nog simpeler dan richting aangaeve! Zootse meine…
Mer de werkelikheid is anges! Dageliks gebeure hòngerte òngelökke òmdet eine besteurder ’t anger verkieër neet lieëtj wete welke richting hae opwiltj. Aan die naolaotigheid zeen álle verkieërsdeilnemers sjöldjig, dus ouch fietsers, bròmmers, moters, auto’s, bösse, vrachtwages en zelfs trams!
Oplossing?? Trök nao ’t begin! Installeer op eder vehikel weer eine clignoteur. Det oetfloepbaar lêmpke weurtj drek door edereîn gezeên; want ‘t heet ein magische aantrèkkingskracht!!

LeiS

Kinderen ojbs de Duizendpoot planten duizend krokussen op traject Dodendraad

Op donderdag 25 oktober plantte 32 kinderen van groep 7/8 van ojbs de Duizendpoot witte krokussen om het traject van de Doodendraad uit de eerste Wereldoorlog te markeren. De dag begon met een bijeenkomst bij de reconstructie van de Dodendraad bij Kempkes, in de buurt van de Uffelse Molen, samen met kinderen van de basisschool uit Neeritter.

 

Daarna werden bij Hense Koeëb in de speeltuin krokussen geplant en vervolgens langs het Dekkersstraatje en langs de Helmuskesweg, samen met de leerkracht, ouders en leden van de Heemkundevereniging Stramproy.

 

 

 

 

 

 

 

En nu maar wachten tot de krokusvakantie!

Lezing WO1: Spanning aan de grens in Stramproy

Op donderdag 25 oktober 2018 om 19:30 verzorgt drs. Theo Schers van het gemeentearchief Weert een lezing in De Zaal in Stramproy met als titel: Spanning aan de grens – Weert, Stramproy en de “Groote Oorlog”-.

Aan de hand van unieke documenten uit het Gemeentearchief Weert voert Schers de aanwezigen langs opmerkelijke en belangrijke gebeurtenissen tijdens en na de Eerste Wereldoorlog. Deze oorlog ligt mede aan de basis van de volgende catastrofe: de Tweede Wereldoorlog.


Franse vluchtelingen in okt 1918, waarschijnlijk gefilmd tussen Stramproy en Weert. Heeft u een idee waar?

100 jaar geleden, oudste filmbeelden Stramproy en Weert

In november is het honderd jaar geleden dat de Eerste Wereldoorlog eindigt. Hoewel Nederland neutraliteit nastreeft, gaat dit conflict niet aan ons land voorbij. In de zomer van 1914 wordt in  Weert een detachement Huzaren gelegerd. Mannen worden gemobiliseerd en elders in het land gestationeerd. In augustus worden de eerste Belgische vluchtelingen in  de stad opgevangen. In oktober 1918 komt opnieuw een grote groep vluchtelingen. Deze keer zijn het Fransen die via Stramproy met duizenden te voet of met paard en kar en zelfs met de tram naar Weert komen. De gevolgen voor de stad en haar inwoners worden aan de hand van documenten, foto’s en originele filmbeelden toegelicht.

De dodendraad

Vanaf 1915 wordt de grens met België ‘hermetisch’ afgesloten; een elektrische draad moet er voor zorgen dat er geen onbevoegde grensovergang van personen en goederen plaatsvindt. Er sterven circa 500 vluchtelingen bij een poging de grens te overschrijden. De afzetting krijgt dan ook snel de naam ‘de dodendraad’.

Naweeën

De politieke onrust in Nederland, mede veroorzaakt door de revoluties elders in Europa zorgen ook in Weert voor de nodige commotie. De redenen om  ‘Motie van Trouw’ uit oktober 1918 van een aantal standsorganisaties aan het Nederlandse vorstenhuis en regering te richten, komen aan de orde. Op het begraafplaats aan de Molenpoort zijn na de oorlog herdenkingsmonumenten opgericht voor burger en militaire slachtoffers uit Frankrijk en Duitsland. Over het hoe en waarom worden toegelicht.

De lezing is een initiatief van het Gemeentearchief Weert en de Heemkundevereniging Stramproy. Aanvang is om 19.30 uur bij gemeenschapscentrum De Zaal Mariastraat 1 in Stramproy.

Entree (inclusief een kop koffie of thee) € 4,-

Geslaagd grensspektakel bij evenement aan de Bocholter graven

We kunnen terugkijken op een bijzonder geslaagd Grensgevallen evenement bij de Bocholter graven. Ook het grensspektakel over 6 eeuwen geschiedenis viel goed in de smaak bij het publiek.
Deze opvoering werd samengesteld, georganiseerd en gespeeld door leden van onze heemkundevereniging met hulp van met een aantal gastgroepen en gastacteurs.

Vooral de ontvoering van de abdis in 1441 met de stoet met paard en wagens met buit maakte veel indruk. Schutters van St. Laurentius Bocholt speelde voor Loonse soldaten.

Foto: Thieu Niellissen


Groepsfoto met een deel van de acteurs rondom de “vlaeyen en miekken” die de soldaten van Napoleon aan de “bangenetten staeken en langs de peerden hingen”.  De schutters van St. Antonius Stramproy speelde voor huzaren van Napoleon die op Rooj kermis zondag 14 september 1794 Rooj binnenvielen.
Foto: Thieu Niellissen

 

Paul Smeets heeft het hele evenement op een zeer sfeervolle manier in beeld gebracht:

Bocholter graven 30/09/18

Burgemeester Heijmans spendeerde er nog een tweet aan.

Ontvoering Abdis van Thorn in 1441

Het is 5 oktober 1441:  Na veelvuldige grensincidenten over het halen van turf, vlikken, hout en gras op de gemeenschappelijke heide en moerassen tussen Bocholt, Beek, Bree en Tongerloo enerzijds en Stramproy, Neeritter en Kessenich anderzijds escaleert het conflict volledig.  De bewoners van het graafschap Loon vallen, volgens kroniekschrijver Jean van Stavelot met 16.000 man, het land van Thorn binnen. De huizen worden overweldigd, het vee gedood, inwoners gevangen genomen. Zestien wagens met buit geladen werden weggevoerd; De Thorner abdis Mechteld van Horne, nota bene de zus van Willem VII van Horne die Weert in 1414 marktrechten gaf, zag zich gedwongen haar vrijheid terug te kopen voor de som van fl. 5000. Grote politieke crisis!

Deze en andere verhalen worden uitgebeeld in een historisch stripverhaal op zondagmiddag 30 september bij de Napoleonsbrug achter het Vosseven.

De middag begint om 13:00 met aandacht voor landweer de Bocholtergraven. Samen speuren naar 500 meter middeleeuwse grensverdediging: Kinderworkshops, demonstraties en begeleide wandelingen, mini-opgravingen met echte archeologen, bodemprofiel maken, op zoek met de metaaldetector, luchtbeelden met de drone etc.

Het historisch stripverhaal begint op zondag 30 september om 15:00.

Heemkunde Stramproy

Rojer kermisvlaaien aan Franse bajonetten

Het is Rooj-Kermis 1794: Franse husaren en dragonders van Napoleon trekken via Stramproy en Tungelroy naar Weert. Ooggetuige Lambertus Goofers (link SHOWeert):

Den 14 September komen alhier te Weert de eerste Fransen, bestaende in een kompeney hoesaeren en een kompeney dragoenders en twee compeneyen voetgangers en twee stucken kanons.
Zy kwaemen van Stamproy, alwaer het kermis was, en alwaer sy den kermis verstroyt hadden; want men zyde als dat sy de schotelen met de speysen op de peerden hadden staen en de vlaeyen in de bangenetten staeken en de miekken langs de peerden hadden hangen …. En sy hebben daer slag geleverd onder de hoogmis en sy naemen aldaer twee hoelanen gevangen; en doen sy het volk bet geldt afgenoemen hadden en de kleeders, en de kermis so verstrooyt hadden, vertrokken zy van daer op Tungelroy en sy liepen al weeder de huysen af en vroegen al weeder croonen. Zy schooten aldaer eenen mensch doodt, de welke by syn schapen was: en men hoordt dat de rede hiervan was, als· dat sy hem om den weg vraegden en doen riep hy aen syn volk, als dat sy by de schaepen soude komen. “Ik moet zyde hy, de hoesaren den weg weysen.” En doen Schooten sy hem doodt; en van daer trekken zy op naer Weert.

Deze en andere verhalen worden uitgebeeld in een historisch stripverhaal op zondagmiddag 30 september bij de Napoleonsbrug achter het Vosseven. Culinair Historisch onderzoek zal uit moeten wijzen welke soort vlaaien destijds aan bajonetten van de geweren bleven hangen.
De middag begint om 13:00 met aandacht voor landweer de Bocholtergraven. Samen speuren naar 500 meter middeleeuwse grensverdediging: Kinderworkshops, demonstraties en begeleide wandelingen, mini-opgravingen met echte archeologen, bodemprofiel maken, op zoek met de metaaldetector, luchtbeelden met de drone etc.
Het historisch stripverhaal begint op zondag 30 september om 15:00.

Heemkunde Stramproy

H. Willibrorduskerk open tijdens open monumentendag 9 sept 2018

Op zondagmiddag tijdens open monumentendag kunt u de kerk en de kerktoren eens van een andere kant bekijken. Beiden zijn een rijksmonument. Er is die middag veel aandacht voor de geschiedenis van de toren, kerk en haar interieur. Heeft u het chronogram op de buitenmuur ooit bestudeerd? Voor deze keer is het mogelijk om op zolder de kapconstructie en de bovenkant van de gewelven eens te bekijken. Wist u dat de architect, Caspar Fransen, een leerling van Pierre Cuypers was? Ook is er aandacht voor de oude kerk die in 1921 afgebroken is. Maar ook de pogingen van pastoor Boonen om van Stramproy in het midden van de 19e eeuw een bedevaartsoord voor mensen met kiespijn te maken komen aan bod. Natuurlijk hebben we een bijzondere aandacht voor de veel oudere mergeltoren met klokken en 8-kantige spits. Bijna een jaar geleden werd een kunstwerk als aandenken aan 2 Rojer Zouaven op de torendeur geplaatst.
Op zondagmiddag 9 september is de St. Willibrorduskerk geopend van 13:00 tot 17:00.

Heemkunde Stramproy/Kerkbestuur

Aafwasse

Oze vaatwasser (nae des ein lieëlik woôrd) oos aafwasmesjiên haaj os ein jaor of tieën good gedeendj. Mer dao begoste mankemênte aan te kome. De têlders, tasse en kèlles wore nog naât as tink waas oetgesjèdj. Lichelik dieë de druuëg-aafdeiling ’t neet good mieër.
En veurige waek zònnig wie ich nao studio-sport zaat te kieke reep mien vrouw vanoet de keuke:
“Dao keumtj rouk oet ’t aafwasmesjiên!” Ich stòng op oet miene gemèkkelikke zònnig-aovendj-stool en speudje mich nao de plek des onheils. Inderdaad, oet alle reetjes en gaetjes kwaam get stoum-echtigs. ’t Ieërste waat ich dieë waas oppe “oet-knòp” doewe. De moter stopdje d’r innegang mèt mer dao bleef roûk oet tink kome.
Wae hebbe ’t mesjiên leeg gehaaldj en alles mèt de henj aafgewasse.
Sangerdaags mer zoeëne ‘service-monteur’ gebeldj en dae waas tamelik snêl dao.
Òndanks detj nog mer ein joonk menneke waas haaj d’r ’t techniese deil tamelik snel bloeëtgemaaktj en dieë wat maetingskes.
“’t Is te reparere”, waas zien conclusie, “mer dan mòt ich ein noe òngerdeil bestèlle. Det kân waal ein dikke waek dore”.
Wae zoje d’r ins euver dinke… Ein waek sònger aafwasmesjiên; is det te doôn??? Ein alikke waek aafwasse mèt de henj! Trök nao ’t ermzalig aafwasbekske, de aafwasbörstel en de henj vôl reumpels. Des knap neet mieër op te bringe in deze moderne tiêd!!
Mer…’t bleek hieëlemaol geine râmp! Sterker nog…’t waas knap aangenaam! Fijn mèt de henj in ein werm en lekker rûkendj söpke, roondjdreiendje beweginge make mèt de börstel, effe naospeule, ’t Gerei netjes naeve-ein laote aafdruipe oppe aanrèk …En tot de òntdèkking kome det veurâl de glazer weer prachtig bloônke! Wae wore det neet mieër gewindj.
Van ’t ein kwaam ’t anger. En de lèste paar daag is aafwasse ein soort sport gebleke! Én ein meugelikheid òm innegang get alledaagse perikele door te neme.

Noê liktj zoeëwaar ein serieus optie oppe taofel. Wae annulere de bestèlling van ’t moter-òngerdeil, gaeve ’t aafwasmesjiên ane sjötterie (hebbe die ouch nog get) en laote oppe plaats van de wassert wat sjape tummere en ein deurke d’r veûr. Trök nao de simpelheîd. Moste mieër minse doôn!

LeiS