In hoêze kollumnist woeëne spaarzaam minse. Woeë d’r bezunigdj kan waere weurtj bezunigdj. Wae haoje mèt ein sjerp oug inne gate wat oppe reklaam is en bie welke winkels speciaal aanbejinge zeen. Pas as de gater inne zök neet mieër te stoppe zeen en as de hakke vanne sjoon té sjeif zeen aafgeloupe weurtj d’r get noets gekochtj. Die meneer van doon is veur os hieël gewoeën. Van opa en oma en van pap en mam mètgekrege. “Zuinigheid met vlijt bouwt huizen als kastelen” waas ein bekindje spreuk. “Eder döbbeltje mosse òmdrei-je veurdesse ‘t oetgeufst”. Asse het noets ein bitje volgst inne waereldj en mèt name euver geldj det aan oorloge weurtj oetgegaeve waere gein döbbeltjes mieër òmgedreidj. Ouch gein euro’s. Asse huuërst wievöl miljarde d’r door de locht vlege geit det wiêt bove mien klak. Allein al in Europa zevehòngerd zeventjig miljard euro Ein astronomisch bedraâg desse dich neet veur kinst stèlle. Òngevieër zoeëvöl körrelkes as in 1000 kilo sòkker gaôn. As Hollendj zoeë riêk waas kost ederein mèt 25 al mèt pensioen en alle gepensioneerdje koste edere maondj ein klein tòn opstriêke. 770.000.000.000 euro!!
Wat ich mich aafvraog: Woeë liktj det gêldj allemaol?? Liktj det in staepelkes van (òm te beginne €1000) mèt ein stiekske d’r òm?? En ligge die staepelkes in doeëze?? En staon die doeëze 10 hoeëg en 20 breid in groeëte magaziene?? “Nae”, zeet buurman Bert, “dae hoûp gêldj besteit neet echt!” Det is theoretisch gêldj, det mòsse d’r biê dinke, det kinse neet aanrake. Mèt ein sjiek woord hètj det ‘virtueel gêldj’. Kee, zoeëget kan ich neet bevatte. Gêldj woeëmèt gehanjeldj weurtj mer detter eigelik neet is. Het mòt neet völ gekker mieër waere!
Nog ein paar stappe wiejer…en dan kinne wae oze portemonnee wèggoeëje. Net zoeëwie alle spaarverkes en alle zök die nog örges ònger ein bèd ligge. Dan besteiter hieëlemaol gein gêldj mieër. Alle transacties gaon elektronisch via eine pas en ein sjerm. De zuust neet mieër watter gebeurtj. Des toch ein akelig idee. En det heet gevolge. Ich kan dangerdaag mien kleinkindj niks mieër inne henj stoppe; zwartwirke weurtj ònmeugelik. De vieë-koupman hooftj inne kroeg neet mieër te tuine mèt zien dikke portefeuil. En euvervallers hove gein aoj vroukes mieër van heur tasje te berove. Want dao zitj niks mieër in as eine zakdook en ein rölke paepermeuntjes.
LeiS